Afdrukken

Adam en Eva: een levensgroot probleem voor theïstisch evolutionisten

Voor wie de eerste hoofdstukken van de Bijbel leest, is het zonneklaar dat God eerst Adam schiep en daarna Eva (uit een rib van Adam), en dat de hele mensheid van dit eerste mensenkoppel afstamt. Bovendien valt er te berekenen dat de schepping van dit eerste mensenpaar ongeveer 6000 en beslist niet meer dan 10.000 jaar geleden heeft plaatsgevonden.

Sommige christenen hechten echter meer waarde aan menselijke theorieën dan aan de openbaring in Gods Woord. Deze onjuiste rangschikking van autoriteit (menselijke bedenksels boven de Bijbel) heeft velen ertoe geleid te gaan geloven in miljoenen jaren en de evolutietheorie. Volgens deze theorie is er nooit een eerste mensenpaar geweest dat door God geschapen is. De evolutietheorie impliceert dat we onze menselijkheid gradueel verkregen hebben, in kleine stapjes over vele generaties.

Dit is duidelijk in strijd met wat Genesis 1 tot 5 ons vertelt, dus hoe gaan christelijke evolutionisten hiermee om? Verschillende theïstisch evolutionisten hebben verschillende antwoorden bedacht op de vraag of Adam en Eva ooit bestaan hebben, en zo ja, wanneer ze geleefd hebben.

Theïstisch evolutionistische opinie 1: Adam en Eva hebben nooit bestaan

Hier wil ik maar weinig woorden aan vuil maken. De theïstisch evolutionisten die dit denken kunnen net zo goed de eerste paar hoofdstukken uit hun Bijbel knippen. Ook kunnen ze de verscheidene verwijzingen naar Adam in het Nieuwe Testament doorkrassen (Matteüs 19:4, Marcus 10:6, 1 Korintiërs 15:21-22 en 45, 1 Timoteüs 2:13-14, Romeinen 5:12, 1 Korintiërs 11:8-9, Handelingen 17:26, Lucas 3:38 en Judas 14). En als Adam niet bestaan heeft, dan zijn zoon Abel ook niet. Dus kan er nog meer gestreept worden (Hebreeën 11:4 en 12:24, Matteüs 23:35 en Lucas 11:51). In Lucas 3 staat een geslachtsregister van Jezus tot Adam. Als Adam niet echt bestaan heeft, vanaf welk punt in het register beginnen dan de ‘echte’ mensen?

En ten slotte, als Adam niet bestaan heeft, heeft de zondeval niet plaatsgevonden. De zondeval is het fundament onder het Evangelie (zie Romeinen 5:12 en 1 Korintiërs 15:22), dus als je de zondeval weghaalt, komt alles op losse schroeven te staan.

Theïstisch evolutionistische opinie 2: Adam en Eva stamden af van dierlijke voorouders

De Bijbel zegt dat God Adam vormde uit het stof der aarde (Gen. 2:7) en Eva uit een rib van Adam (Gen. 2:22). Dat is natuurlijk heel wat anders dan ‘God vormde de mens uit dierlijke voorouders.’ Maar daarnaast creëert het accepteren van de evolutietheorie nog een aantal andere serieuze problemen.

Waren Adam en Eva de eerste mensen?

Als de evolutietheorie klopt, is er geen duidelijke scheidslijn te trekken tussen menselijk en nog-niet-menselijk. Daardoor is het sowieso onmogelijk om specifieke individuen of een specifieke generatie aan te wijzen als de eerste mensen. Theïstisch evolutionisten die erkennen dat Adam en Eva bestaan hebben, veronderstellen dat zij niet direct geschapen zijn door God, maar gewoon zijn geboren uit menselijke ouders. Het enige bijzondere aan Adam en Eva zou dan zijn dat zij ‘uitverkoren’ waren om in de Hof van Eden leven. Als het evolutiemodel juist is, moeten er reeds duizenden jaren lang mensen hebben geleefd vóór Adam en Eva, en waren zij ook in hun tijd slechts twee van de velen.

De evolutionistische notie dat Adam niet de eerste mens zou zijn, is onverenigbaar met de hele hoofdgedachte van Genesis 2:18-25. Die hoofdgedachte luidt: Het was niet goed dat de mens alleen was, dus gingen God en Adam op zoek naar een geschikte partner. Toen er onder de dieren geen goede tegenpartij te vinden was, maakte God een vrouw uit een rib van Adam. Toen Adam zijn vrouw zag, riep hij (vers 23): ‘Dit is nu eindelijk been van mijn gebeente en vlees van mijn vlees; deze zal „mannin” heten, omdat zij uit de man genomen is.’ Dit is allemaal nogal onzinnig als mannen en vrouwen al duizenden jaren over de aarde liepen.

En als dat nog niet genoeg is, ook het Nieuwe Testament zegt onomwonden dat Adam de eerste mens was:

Aldus staat er ook geschreven: de eerste mens, Adam, werd een levende ziel;
1 Korinthe 15:45

Stammen alle mensen van (uitsluitend) Adam en Eva af?

Het Bijbelse antwoord op deze vraag is een volmondig JA. Naast de bovenstaande Bijbelgedeelten waaruit blijkt dat Adam en Eva de eerste mensen waren, wordt ook elders in de Bijbel nog eens bevestigd dat alle mensen van Adam en Eva afstammen. Het zit bijvoorbeeld al in de naam van Eva:

En de mens noemde zijn vrouw Eva, omdat zij de moeder van alle levenden is geworden.
Genesis 3:20

En toen Paulus in Athene was en de Atheners uit moest leggen wie God was en wat Gods relatie met de mensheid was, zei hij:

Hij heeft uit één enkele het gehele menselijke geslacht gemaakt
Handelingen 17:26

Dit is een duidelijke verwijzing naar Adam, uit wie de hele mensheid is voortgekomen.

Al met al is dit dus een grondige weerlegging van de notie dat er ooit mensen bestaan hebben die niet van Adam en Eva afstammen. En hiermee is het einde discussie. De Schrift heeft gesproken. De Bijbel en de evolutietheorie zijn onverenigbaar.

Geestloze mensachtigen?

Behalve bizarre herinterpretaties van de bovenstaande teksten, hebben theïstisch evolutionisten eigenlijk maar één (behoorlijk vergezochte) manier om onder dit probleem uit te komen. Deze uitweg is dat de mensen vóór Adam en Eva, die er exact zo uitzagen en net zo slim waren als mensen, en tevens aan ons verwant zijn, toch geen echte mensen waren, omdat ze geen geest hadden. God zou dus twee geestloze hominiden hebben uitverkoren en hen hebben uitgerust met een geest, maar alle andere mensen waren in feite slechts een soort intelligente dieren, zonder enig spiritueel besef.

Het moge duidelijk zijn dat dit een wanhopige uitvlucht is. Er is beslist geen Bijbelse onderbouwing voor (Genesis 2 vertelt juist iets heel anders). Deze geestloze mensachtigen konden vuur maken, vervaardigden werktuigen, maakten wandschilderingen in grotten en begroeven zelfs hun doden.1 (Vooral dat laatste wijst natuurlijk sterk op de aanwezigheid van spiritueel besef. Geen enkele diersoort doet dat.) Kortom, er is beslist geen reden te geloven dat deze hominiden buiten de Bijbelse definitie van ‘mens’ zouden vallen.

Verder is het natuurlijk de vraag wat er met al die geestloze mensen is gebeurd. Hebben ze zich gemixt met de ‘echte’ mensen? Of zijn ze uitgestorven?

Wanneer hebben Adam en Eva geleefd?

Op basis van onder meer de geslachtsregisters in Genesis 5 en 11 valt uit te rekenen dat Adam en Eva pak hem beet 6000 jaar geleden hebben geleefd. Theïstisch evolutionisten accepteren de dateringtechnieken die zijn gebruikt om te bepalen dat Aboriginals tienduizenden jaren geleden al in Australië woonden.2 Dit levert een groot dilemma op:

Als ze de geslachtsregisters in Genesis 5 en 11 accepteren, creëren ze het probleem dat Aboriginals geen afstammelingen van Adam en Eva zijn! Hetzelfde geldt voor de Indianen en honderden andere volken. Maar zoals we hierboven hebben gezien, geeft de Bijbel duidelijk aan dat alle mensen van Adam en Eva afstammen.

Als ze ervoor kiezen te beweren dat Adam en Eva veel langer geleden hebben geleefd (meer dan 50.000 jaar geleden), om zodoende dat probleem te ontzeilen,  is dat rechtstreeks in strijd met de geslachtsregisters.

Theïstisch evolutionisten komen op dit punt dus hoe dan ook in conflict met de Bijbel.

Is Eva geschapen uit een rib van Adam?

Als je toch bezig bent de eerste hoofdstukken van Genesis naar eigen voorkeuren te herinterpreteren, kun je de schepping van Eva uit een rib van Adam net zo goed in één moeite meenemen. Dus veel theïstisch evolutionisten geloven ook niet meer in de schepping van Eva uit Adam, maar dat ze een ‘uitverkorene’ was. Dit is natuurlijk zwaar on-Bijbels. Paulus schreef:

Want eerst is Adam geformeerd, en daarna Eva.
1 Timoteüs 2:13

Want de man is niet uit de vrouw, maar de vrouw uit de man.
1 Korinthe 11:8

Paulus baseerde bepaalde onderdelen van zijn theologie op de historische gebeurtenissen in Genesis. Er is geen twijfel over mogelijk dat Paulus het verslag in Genesis 2, waar hij in deze verzen naar refereert, aannam zoals het er staat.

En natuurlijk wordt de schepping van Eva uit Adam ook ondersteund door Handelingen 17:26, waar staat dat God uit één enkele het gehele menselijke geslacht heeft gemaakt.

Hoe oud werd Adam?

Volgens Genesis 5:5 werd Adam 930 jaar oud. Ook zijn nakomelingen in de volgende 10 á 15 generaties werden vele honderden jaren oud (zie Genesis 5 en 11). Dit klinkt als exorbitant hoge leeftijden, maar binnen een compromisloos scheppingsmodel is het eigenlijk helemaal in de lijn der verwachting dat men oorspronkelijk langer leefde. Adam is namelijk een directe schepping van God en was dus genetisch en fysiologisch op en top gezond. Wij, daarentegen, hebben duizenden jaren van degeneratie achter de rug. Ook kun je verwachten dat de wereldwijde zondvloed grote veranderingen teweeg heeft gebracht in het leefmilieu op aarde. Het is dus logisch dat de levensverwachting afgenomen is, en dus oorspronkelijk hoger lag.

Binnen het evolutiemodel geldt dat niet. Er is binnen dit model geen enkele reden om te denken dat mensen vroeger ouder werden. Adam en Eva waren geen de novo creaties van God, maar waren gewoon afstammelingen van andere mensen. Dus zullen veel theïstisch evolutionisten ook de geslachtsregisters in Genesis 5 en 11 ‘herinterpreteren’, om van die hoge leeftijden af te komen. Dit geeft te denken over vanaf welk punt theïstisch evolutionisten de Bijbel serieus gaan nemen. Volgens het geslachtsregister in Genesis 11 namen de behaalde leeftijden van de patriarchen na de zondvloed geleidelijk af. Geloven ze wel dat Abraham 175 jaar oud werd? Ook dit is een behoorlijk hoog getal, en het past mooi in de trend van afnemende leeftijden in Genesis 11.

Theïstisch evolutionistische opinie 3: we weten het niet

Dit is een hele populaire. Zeggen dat je het niet weet heeft schijnbaar twee grote voordelen. Ten eerste kun je dan moeilijker aangesproken worden met de bovenstaande kritiekpunten. Als je bijvoorbeeld geen stelling neemt over hoe oud Adam werd, kun je daarmee zowel de kritiek van medechristenen ontlopen (die je met Genesis 5:5 om de oren slaan), als die van ongelovige evolutionisten (die zulke hoge leeftijden belachelijk vinden, hetgeen binnen het evolutiemodel terecht is). Maar dat je de kritiek van andere mensen ontloopt, wil niet zeggen dat het probleem daarmee verdwijnt. Logischerwijs zijn er maar twee mogelijkheden: Genesis 5:5 klopt of het klopt niet. Beide opties zijn slecht voor het theïstisch evolutionisme, dus het dilemma blijft.

Ten tweede heeft deze optie als voordeel dat het bescheiden overkomt. In onze cultuur wordt bescheidenheid zeer gewaardeerd. Toegeven dat je het niet weet lijkt heel nederig. Dit gaat soms zelfs zo ver dat het innemen van een stelling (dus zeggen dat je het wel weet) gezien wordt als arrogant!3

Maar ondanks dat je door te zeggen dat je het niet weet misschien wat sympathie wint bij het publiek, is het eigenlijk een slechte deal: de in Gods Woord geopenbaarde kennis inwisselen voor het tegenovergestelde van kennis. Christenen horen dit wel te weten! De Bijbel is duidelijk genoeg over Adam en Eva. Al de bovenstaande problemen worden alleen maar gecreëerd door het accepteren van een on-Bijbelse theorie, die overigens bedacht is om ons ontstaan te verklaren zonder daarbij God te hoeven betrekken.

Conclusie

Theïstisch evolutionisme loopt tegen grote problemen aan als het gaat om Adam en Eva. En dit is nog maar het topje van de ijsberg. Theïstisch evolutionisme heeft ook serieuze dilemma’s als het gaat om de scheppingsweek (Genesis 1 en Exodus 20:11), de zondeval (Genesis 3), de zondvloed (Genesis 7 en 8) en de spraakverwarring (Genesis 11).

Noten

  1. Hier zijn sporen van gevonden die tienduizenden jaren ouder zouden zijn dan Adam en Eva (tenzij theïstisch evolutionisten de geslachtsregisters in Genesis 5 en 11 wel héél erg willen oprekken). Theïstisch evolutionisten accepteren de dateringsmethoden waarmee de leeftijden van die sporen bepaald zijn, dus binnen hun model zitten ze met dit probleem. Uiteraard wil dat niet zeggen dat die sporen werkelijk zo oud zijn. Aan die ouderdomsbepalingen liggen aannames ten grondslag die binnen het scheppingsmodel niet gelden. Zie bijvoorbeeld het artikel De betrouwbaarheid van de C-14 dateringsmethode.
  2. Wederom geldt natuurlijk dat die ouderdomsbepalingen niet echt kloppen. Maar theïstisch evolutionisten denken van wel, en aangezien zij inderdaad geloven dat Aboriginals al zo lang in Australië zijn, is dit een valide argument tegen hun model.
  3. Dat is uiteraard onterecht. Als het innemen van een stelling ‘arrogant’ is, is iedereen arrogant, want iedereen denkt wel bepaalde dingen te weten. Overigens is de stelling ‘het innemen van een stelling is arrogant’ ook van toepassing op wie die stelling inneemt!
 
Evolutie.EU, Powered by Joomla!; Joomla templates by SG web hosting